Rowery w zielonym kolorze z biało-czerwonym logo Bubi pojawiły się na ulicach Budapesztu we wrześniu 2014 roku i szybko zyskały sympatię mieszkańców. Gdzie są teraz i kiedy wrócą?
Gdzie jest Bubi?
Pierwsza publiczna wypożyczalnia rowerów w stolicy Węgier, nie tylko ułatwiła dostęp do alternatywnego środka transportu za stosunkowo niską opłatę, ale przyniosła powiew nowoczesności Zachodu. Wydawałoby się, że już na stałe wpisały się w krajobraz miejski Budapesztu. Niestety, z różnych powodów z polityką w tle, zarządca miejskiej wypożyczalni rowerów w Budapeszcie BBK nie podpisał na czas umowy przedłużającej jego funkcjonowanie i tak od 5 marca br. nie ma już Bubiego w mieście.
Czym jest Bubi?
Bubi, a właściwe MOL Bubi, to system rowerów publicznych w Budapeszcie. Prace nad projektem rozpoczęły się już w maju 2010 r. pod nazwą “Rowerem z domu do domu” (Biciklivel háztól házig) i zakładały, że pod koniec roku ruszy system obejmujący 73 stacje i ponad 1000 rowerów w ruchliwych miejscach centrum miasta.
Planowany system opłat zakładał przede wszystkim przejazdy krótkotrwałe i na krótkich dystansach. W związku z tym pierwsze pół godziny użytkowania miało być bezpłatne, kolejne pół godziny będzie kosztowało tyle, co 1 bilet autobusowy, a każde kolejne pół godziny – tyle, co 2 bilety autobusowe.
Z tej pierwszej fazy projektu pozostała tylko nazwa Bubi skrót od Budapeszt Bickli czyli Budapeszt Rower, wyłoniona w ramach konkursu. Bubi w języku węgierskim oznacza też młodzieńca,młokosa, a w kartach waleta i przez to właśnie skojarzenie z młodością, radością i zdrowiem idealnie nadawało się do promowania tego alternatywnego środka transportu.
Choć planowano jego uruchomienie na koniec 2010 r., jako pierwszą publiczną wypożyczalnie rowerów na Węgrzech, zanim doszło do realizacji tego projektu minęło kilka lata, w ciągu których palmę pierwszeństwa musiał oddać Ebiemu z Esztergomu. Ba, wyprzedził go HeBi z Héviz, a także CityBike z Segedynu. Jednak kiedy w końcu 8 września 2014 ruszył, z flotą 1100 rowerów wyposażonych w komputery pokładowe, był największym na świecie system inteligentnych rowerów.
Pierwsza miejska wypożyczalnia rowerów w stolicy Węgier została zrealizowana na zlecenie władz miasta Budapesztu, w ramach inwestycji BKK (Budapeszteńskie Centrum Transportu). Współfinansowana została ze środków unijnych, ale do pokrycia rocznych kosztów miasto szukało sponsora, którym ostatecznie został MOL, stąd oficjalna nazwa MOL Bubi.
Pierwsza flota MOL Bubi to 1100 rowerów w charakterystycznym zielonym kolorze i 76 stacji dokowych czynnych przez całą dobę, zarówno zimą, jak i latem. Stacje oddalone od siebie o 300–500 metrów, znajdują się po stronie Pesztu przy Dużym Bulwarze (Nagykörút) i w Lasku Miejskim (Városliget), a także w Budzie w dzielnicy Víziváros, w dzielnicy uniwersyteckiej na południu Budy oraz na Wyspie Małgorzaty (Margitsziget).
“Rowery publiczne mają jednolity wygląd, są wytrzymałe i zaprojektowane specjalnie do ruchu miejskiego. Składają się z elementów, które nie są kompatybilne z częściami innych typów rowerów, dlatego nie warto ich kraść. MOL Bubi, będący wynikiem wspólnych prac członków konsorcjum, zawiera również spektakularne, innowacyjne rozwiązania, takie jak zasilanie stacji energią odnawialną za pomocą paneli słonecznych czy terminale wyposażone w duże ekrany dotykowe” (bkk.hu)
Liczba stacji dokujących, a także rowerów z roku na rok rośnie. W 2021 r. po ponad sześciu latach system przechodzi transformację, a pierwszy model roweru zaprojektowany i wyprodukowany specjalnie dla tego projektu przez słynną węgierską fabrykę Csepel, zostaje udoskonalony. Bubi 02 jest na przykład o wiele lżejszy od swojego poprzednika.
Od momentu uruchomienia w 2014 roku system Bubi znacznie się rozwinął. Z początkowego projektu pilotażowego z czasem stał się ważnym elementem systemu transportowego stolicy, a wraz z wprowadzeniem nowej floty w 2021 roku liczba użytkowników jeszcze wzrosła. Do 2024 r. system przekroczył 10 milionów wszystkich przejazdów, a w 2025 r. odnotowano już ponad 2,9 miliona przejazdów, co oznacza, że średnio kilka tysięcy razy dziennie wybierano rower publiczny w Budapeszcie.
